ಶಿವಮೊಗ್ಗ: ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಲೋಕಕ್ಕೆ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೂಲಕ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ವಚನ ಪಿತಾಮಹ ಫ.ಗು. ಹಳಕಟ್ಟಿ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಅವರು ಶ್ರಮಪಟ್ಟು ಕಲೆಹಾಕಿಕೊಟ್ಟ ವಚನ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಇಂದಿನ ಸಮಾಜ ಹೇಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಆತ್ಮವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿ ಬಸವರಾಜ ಸಾದರ ಹೇಳಿದರು.
ಬಸವ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದ ಫ.ಗು. ಹಳಕಟ್ಟಿ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನೋತ್ಸವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಉಪನ್ಯಾಸ ನೀಡಿದರು.
ವಚನೋದ್ಧಾರಕ್ಕಾಗಿ ಜೀವನವನ್ನೇ ತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದ ಹಳಕಟ್ಟಿ: ಸಾಹಿತಿ ಬಸವರಾಜ ಸಾದರ
ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ವಚನಕಾರರ ಕೊಡುಗೆ ಅನನ್ಯವಾದದ್ದು ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ ಬಸವರಾಜ ಸಾದರ ಅವರು, “ಶರಣರ ವಚನಗಳ ಸಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ಬೋಧಿಸದೇ, ಅದರಂತೆ ಬದುಕಿ ತೋರಿಸಿದ ಮಹಾತ್ಮ ಫ.ಗು. ಹಳಕಟ್ಟಿ ಅವರು. ಶರಣ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ಪದಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಬದುಕಿನ ಮೂಲಕ ಅವರು ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥ ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಹಳಕಟ್ಟಿಯವರು ತಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಸುಖ-ಸಂತೋಷಗಳನ್ನು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿ, ಹಗಲಿರುಳು ವಚನಗಳ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗದಿದ್ದರೆ, ಇಂದು ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಭಾಗ ಇತಿಹಾಸದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು” ಎಂದು ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
“ಮಾನವನ ಬದುಕು ಯಾವ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುವ ಶಕ್ತಿ ವಚನಗಳಿಗಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ಇಂತಹದೊಂದು ‘ಧರ್ಮ ಸಂವಿಧಾನ’ ಇಂದಿನ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಹಳಕಟ್ಟಿ ಅವರ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು” ಎಂದರು.
ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿಗೆ ವಚನಗಳೇ ಧರ್ಮ ಸಂವಿಧಾನ; ಕಾಯಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯ: ಸಾಹಿತಿ ಬಸವರಾಜ ಸಾದರ
ಪ್ರಸ್ತುತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಚನಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ‘ವಚನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ’ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಕೂಗು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ವಚನಗಳ ಮೂಲ ಆಶಯವಾದ ‘ಕಾಯಕ’ ತತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವ ‘ಕಾಯಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ’ ಆರಂಭವಾಗುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಕಲ ಜೀವಾತ್ಮರಿಗೂ ಒಳಿತನ್ನು ಬಯಸುವ ಕರುಣೆಯ ಧರ್ಮ ಯಾವುದಾದರೂ ಇದ್ದರೆ ಅದು ವಚನ ಧರ್ಮ ಮಾತ್ರ. ವೈಚಾರಿಕತೆಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಚಾರಧಾರೆಗೆ ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಶರಣ ಚಳವಳಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದರು.
“ಜಗತ್ತಿನ ಇಂದಿನ ಎಲ್ಲಾ ಜ್ಞಾನ ಶಿಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳ ಮೂಲ ಬೀಜಗಳು ನಮ್ಮ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿವೆ. ಅಂದಿನ ಜಡ್ಡುಗಟ್ಟಿದ ಧರ್ಮವನ್ನು ತೊರೆದು ಹೊಸ ಮಾನವೀಯ ಧರ್ಮ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬಸವಣ್ಣ ಹಾಗೂ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಬಾಬಾ ಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಹೋರಾಟಗಳು ನಮ್ಮ ಇಂದಿನ ವೈಚಾರಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ದಿಕ್ಸೂಚಿಯಾಗಬೇಕು.”
— ಬಸವರಾಜ ಸಾದರ, ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ‘ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪಾದನೆ’ (Manuscriptology) ಎಂಬುದು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಸಂಶೋಧನಾ ಶಾಖೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಆದರೆ, ಯಾವುದೇ ಆಧುನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಲ್ಲದ ಆ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ಹಳಕಟ್ಟಿಯವರು ಅತ್ಯಂತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ವಚನಗಳನ್ನು ತಾಳೆಗರಿಗಳಿಂದ ಹುಡುಕಿ, ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಅವರ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು.
ಅಸಭ್ಯತೆಗೆ ಶರಣ ತತ್ವದ ಮೂಲಕವೇ ಉತ್ತರಿಸಿ: ಬಸವಕೇಂದ್ರ ಶ್ರೀಗಳು
ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ದಿವ್ಯ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ವಹಿಸಿ ಆಶೀರ್ವಚನ ನೀಡಿದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಬಸವಕೇಂದ್ರದ ಡಾ. ಬಸವ ಮರುಳಸಿದ್ದ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಅವರು, “ಸಭ್ಯತೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರುವುದೇ ಶರಣ ತತ್ವದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ” ಎಂದು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರು.
“ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಆಡುವ ಅನ್ಯರ ಅಸಭ್ಯ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಟೀಕೆಗಳಿಗೆ ಶರಣ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವರು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡಿ ಕಾಲಹರಣ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅದರ ಬದಲಾಗಿ, ಶರಣ ತತ್ವದ ನೈಜ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ವಿವರಿಸುವ ಹಾಗೂ ಅದನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುವ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಸಾಕು.”
— ಡಾ. ಬಸವ ಮರುಳಸಿದ್ದ ಸ್ವಾಮೀಜಿ, ಬಸವಕೇಂದ್ರ ಶಿವಮೊಗ್ಗಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಬಸವಕೇಂದ್ರದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಬೆನಕಪ್ಪ ಅವರು ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಮುಖ್ಯ ಅತಿಥಿಗಳಾಗಿ ಮಾಜಿ ಶಾಸಕರಾದ ರುದ್ರೇಗೌಡರು ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದರು. ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಶರಣ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ನ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಹೆಚ್.ಎನ್. ಮಹಾರುದ್ರ ಅವರು ಪ್ರಾಸ್ತಾವಿಕ ನುಡಿಗಳನ್ನಾಡಿದರು.
ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಸವಕೇಂದ್ರದ ಖಚಾಂಚಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ತಲಗಿಹಾಳ್ ಅವರು ಆಗಮಿಸಿದ ಗಣ್ಯರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು, ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ ಅವರು ಸಮಗ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿದರು. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಗರದ ನೂರಾರು ಬಸವಾನುಯಾಯಿಗಳು, ಸಾಹಿತ್ಯಾಸಕ್ತರು ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.
