ಅಂದಾಜು 145 ಕೋಟಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ‘ಯುನಿಫೈಡ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್’ (ಯುಪಿಐ) ತಂದಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವವಾದದ್ದು. ದೇಶದ ಮೂಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಯ ಸಣ್ಣ ಕಿರಾಣಿ ಅಂಗಡಿಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮಹಾನಗರಗಳ ಬೃಹತ್ ಶಾಪಿಂಗ್ ಮಾಲ್ಗಳವರೆಗೆ, ಕ್ಯೂಆರ್ (QR) ಕೋಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವುದು ಇಂದು ಭಾರತೀಯರ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಷಯಕ್ಕೂ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸುಳ್ಳು ಅಥವಾ ಗೊಂದಲಕಾರಿ ‘ನರೇಟಿವ್’ (ಕಥನ) ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿಯೇ, “ಇನ್ಮುಂದೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟಿಗೂ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಸಬೇಕು” ಎಂಬ ವದಂತಿಗಳು ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚಿನಂತೆ ಹರಡುತ್ತಿವೆ. ಈ ಅಪಪ್ರಚಾರದಿಂದಾಗಿ ದೇಶದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆದಾರರು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ತೀವ್ರ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ, ವಾಸ್ತವವೇ ಬೇರೆ ಇದೆ.
ಸರಕಾರ ಮತ್ತು ಆರ್ಬಿಐ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ: ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತ!
ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡುತ್ತಿರುವ ಭೀತಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರ, ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್ಬಿಐ) ತೆರೆ ಎಳೆದಿವೆ.
- ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ: ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ (P2P) ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೈನಂದಿನ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಎಂದಿನಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
- ಪಿಪಿಐ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಶುಲ್ಕ: ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಎನ್ಪಿಸಿಐ) ನೀಡಿರುವ ಹೊಸ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು ಕೇವಲ ‘ಪಿಪಿಐ ವಾಲೆಟ್’ (Paytm, PhonePe ವಾಲೆಟ್ಗಳು) ಹಾಗೂ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಬಳಸಿ ಮಾಡುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಾಪಾರಿ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ (P2M) ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿವೆ.
- ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಹಿತರಕ್ಷಣೆ: ಬೀದಿಬದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಆಟೋ/ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಚಾಲಕರು ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ಈ ಶುಲ್ಕದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ವಹಿವಾಟು ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ.
ಸರಿಯಾದ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ತಲುಪದಿರುವುದೇ ಇಂತಹ ಗೊಂದಲಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ. ಹೀಗಾಗಿ, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಏನಿದು ‘ಎಂಡಿಆರ್’ (MDR)?
ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಶುಲ್ಕದ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕೇಳಿಬರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪದವೇ ‘ಎಂಡಿಆರ್’ (Merchant Discount Rate).
ಗ್ರಾಹಕರು ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪಾವತಿ ಮಾಡಿದಾಗ, ಆ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (PhonePe, Google Pay ಇತ್ಯಾದಿ) ತಾಂತ್ರಿಕ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸೇವೆಗಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯು ಸೇವಾದಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಶೇಕಡಾವಾರು ಶುಲ್ಕವನ್ನೇ ‘ಎಂಡಿಆರ್’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
2019ರ ಜನವರಿಯಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರವು ಯುಪಿಐ ಮತ್ತು ರುಪೇ (RuPay) ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲಿನ ಈ ಎಂಡಿಆರ್ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯಿಲ್ಲದೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯುಪಿಐ ಬಳಕೆ ಇಷ್ಟೊಂದು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಈ ಉಚಿತ ನೀತಿಯೇ ಪ್ರಮುಖ ಆನೆಬಲವಾಯಿತು.
ಭವಿಷ್ಯದ ಸವಾಲು ಮತ್ತು ಸಮತೋಲಿತ ಮಾರ್ಗ
ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಿತ್ತ ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ನೀಡಿರುವ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯು ಜನರಲ್ಲಿ ನಿರಾಳತೆ ತಂದಿದೆ. ಇಂದು ಭಾರತದ ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವೇಗ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತಿ ಮುಂದುವರಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೇ ಬೆರಗಾಗಿವೆ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿವೆ.
ಆದರೆ, ವಿಶ್ವದರ್ಜೆಯ ಇಂತಹ ಬೃಹತ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಚಿತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವವನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಆದಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಹಾಗಂತ, ಶುಲ್ಕದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಸರಕಾರದ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಬಾರದು. ಕೋಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವ ಬೃಹತ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ನ್ಯಾಯೋಚಿತ ಶುಲ್ಕ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಯನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿಸುವ ‘ಸಮತೋಲಿತ ಮಾರ್ಗ’ವನ್ನು ಸರಕಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.
ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಬಿಸಿಯಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಕಂಗೆಟ್ಟಿರುವ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಜೇಬಿಗೆ (ಅಥವಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ವಾಲೆಟ್ಗೆ) ಶುಲ್ಕದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕತ್ತರಿ ಬೀಳದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುರುತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರದ್ದಾಗಿದೆ.
